|
|
|
Protezler, ağızda çeşitli nedenlerden dolayı kaybedilen dişlerin çiğneme, konuşma gibi fonksiyonlarının ihtiyaçların ve estetik görüntünün yeniden hastaya kazandırılması amacıyla hazırlanan tüm yapay materyallerdir. Genel olarak diş eti hastalıklarının tedavi edilmemesi sonucunda diş ve kemik kaybı meydana gelir.
Protezde, kaybedilen ağız sağlığı düzeltilir. Bu amaçla yitirilen dudak, yanak desteği, konuşma fonksiyonu, çiğneme fonksiyonu ve estetik görüntü geri kazanılır. Eksik yada harap olmuş dişlerle yaşamak zorunda kalan, gülmeyi unutmuş bireylerin psikolojik açıdan desteklenmesi sağlanır. Protezlerle insanların yaşam kalitesinin yükseltilmesi amaçlanır.
Yıllar boyunca insanların yemek yeme, çiğneme, yutkunma ve geceleri bazı nedenlerle diş gıcırdatmaları sonucunda, dişler farklı oranlarda aşınırlar. Ayrıca çürükler ve kaza sonucunda dişlerin bazı bölümlerinde kırılmalar oluşur. Bu gibi durumlarda, kron adı verilen protezler ile dişlerin kaybolan yapıları, tekrar yerine konur. Bu kronlar porselen, akril ya da dişhekimliği için özel olarak üretilmiş olan metal alaşımları kullanılarak yapılır. Dişhekimliğinde son dönemdeki gelişmeler bu yapıların son derece doğal görünmesini sağlayabilmektedir.
Dişlerin kaybedilmesi sonucunda yapılan protezler genel anlamda iki türlüdür:
- Ağızda kalan dişlerin üzerine yapılan ve hasta tarafından çıkartılamayan kron , köprü gibi SABİT PROTEZLER
- Hasta tarafından istenildiği zaman takılıp çıkartılabilen HAREKETLİ PROTEZLER
|
| [Ana Sayfa ...][Yukarı ...] |
|
Kron ve köprü protezini tanımlamak amacıyla kullanılan genel terimdir. Kron, Tek bir diş üzerine yapılan protez tipidir. Diş hekimi tarafından doğal diş küçültülerek uygulanır ve hasta tarafından çıkartılamaz. Köprü, Diş eksikliği olan bir bölgenin her iki tarafındaki doğal dişlerden destek alınarak eksik diş veya dişlerin yerine konulması için yapılan protez tipidir. Diş eksikliklerinde fonksiyon olarak en fazla tercih edilen protez tipidir. Ancak diş eksikliğinin bulunduğu bölgeye göre bazen yapılması mümkün değildir. Sabit protez yapılırken ağızdaki bazı dişlerin destek olmak amacıyla küçültülmeleri genellikle hastaların endişe duyduğu bir işlemdir. Ancak, Yapılacak sabit protez ile çiğnemeniz daha kolay ve rahat olacaktır.
Protezde, hastanin kaybolan fonksiyonlari tekrar kazandirilmaya ayni zamanda bozulan konuşmasinin da düzeltilmesi ve estetik görünümün de daha iyi olmasi amaçlanmaktadir. Protez uygulamalariyla kaybedilen ağiz sağliği düzeltilirken toplum içinde eksik ya da harap olmuş dişlerle yaşamak zorunda kalan bireylerin psikolojik açidan da desteklenmesi sağlanir.
Bu da fonksiyonel bozukluklarin yani sira, insanlarda kendine güven duygusunun azalmasina neden olur. Bu durumda olan hastalara yapilan çeşitli protezlerle insanlarin yaşam kalitesinin yükseltilmesi amaçlanır.
Yıllar boyunca insanlarin yemek yeme, çiğneme, yutkunma ve geceleri bazi nedenlerle diş gicirdatmalari sonucunda, dişler farkli oranlarda aşinirlar. Ayrica çürükler ve kaza sonucunda dişlerin bazi bölümlerinde kirilmalar oluşur. Bu gibi durumlarda, kron adi verilen protezler ile dişlerin kaybolan yapilari, tekrar yerine konur. Bu kronlar porselen, akril ya da dişhekimliği için iözel olarak üretilmiş olan metal alaşimlari kullanilarak yapilir. Dişhekimliğinde son dönemdeki gelişmeler bu yapilarin son derece doğal görünmesini sağlayabilmektedir.
Sabit protezlerde klasik ve günümüze kadar uygulanan yöntemlerde, protez oluşturulurken altyapi olarak metallerin dayanikliliğindan, üst yapi olarak da seramiğin estetiğinden faydalanilmiştir. Bu yöntem halen geçerli ve kullanilir olmakla birlikte artan estetik ihtiyaçlara cevap vermek için gelişen teknolojiyle birlikte çok değişik maddelerle doğal görünüşü birebir taklit edebilen sabit protez uygulamalari da artik klinik çözümlere eklenmiştir. |
| [Ana Sayfa ...][Yukarı ...] |
|
Hareketli Protez terimi, genellikle hastanın eksik dişlerinin yerine yapılan protezini kendisinin takıp çıkartabilmesi anlamında kullanılmaktadır. Bu tip protezler ağızda kalmış dişler yanında dişleri çevreleyen yumuşak dokulardan da destek almak zorundadır. Protez, çiğneme sırasında üzerine gelen yük sonucunda, ağızdaki yumuşak dokulara bir miktar gömülmekte, yani hareket etmektedir. "Hareketli Protez" terimini bu nedenle de kullanabiliriz.
Metal bir alt yapı üzerine yapılabildikleri gibi, diş eti rengindeki Polymetil Metakrilat (Akrilik) üzerinde veya metal+akrilik kombinasyonu şeklinde yapılabilirler.
Total, tam protezler
Eğer kişi ağzındaki tüm dişleri kaybetmişse total-tam- protezlerin yapılması gerekmektedir.
Son yıllarda total protezler artık dişsiz ağızlar tek şansı olmaktan çıktı. Çene kemiğine yerleştirilen implantlar ve bunlardan destek alınarak hazırlanan protezler artık hastalara kendi dişleriyle çiğniyormuş hissi vermekte ve bu sebeple sıklıkla tercih edilmektedir
Parsiyel, bölümlü protezler
Kısmi diş eksikliğinde özel akrilik ve metallerin kombinasyonu ile yapılan kroşe (kanca) adı verilen metal parçaları ile dişe tutunmayı sağlayan protez çeşididir.
Bir tam veya bölümlü protez kullanan hastanın dikkat etmesi gereken noktaları şu şekilde sıralayabiliriz:
- Protezlerinizi her yemekten sonra çıkararak iç ve dış yüzeylerini dış fırçası + sabun kullanarak temizleyiniz. Yapılan araştırmalar protezi akar su altında parmaklarla ovarak temizleme yönteminin protez yüzeyindeki ve eldeki mikroorganizmaları tüm yüzeye yaymaktan öte bir işe yaramadığını kanıtlamıştır. Mutlaka dış fırçası ve sabunla iç ve dış yüzeylerini temizleyiniz.
- Temizlerken kayganlaşan protezi tutmakta zorlanıyorsanız ve protezinizi düşürmekten endişeleniyorsanız yumuşak bir örtü üzerinde bu işlemi yapınız. Bu ufak önlem protezinizin düşerek kırılmasına engel olacaktır.
- Diş macunu protezinizin dış yüzeyindeki cilasının kaybolmasına sebep olmaktadır. Eğer kullandığınız protezin cilasında bir kayıp var ise bu yüzeye mikroorganizmaların tutulması için ortam sağlayarak protezinizin temizliğini güçleştirecektir. Böyle bir durumda diş hekiminize baş vurarak durumun hekiminiz tarafından düzeltilmesini isteyiniz.
- Protez temizliğinde, farklı amaçlar için üretilen her türlü temizlik maddelerini çamaşır suyu, bulaşık ve çamaşır deterjanları...vs kesinlikle kullanmayınız. Bu maddeler protezin yapısını bozmakla birlikte genel sağlık açısından da son derece tehlikelidir.
- Protez temizliği için özel olarak üretilen tablet veya solüsyonları üretici firmanın talimatlarına göre dikkatli bir şekilde kullanabilirsiniz.
- Protezin üzerine yarleştiği ağız içi dokularının temizliği de son derece önemlidir. Protezinizi temizledikten sonra temiz olmayan bir ağıza yerleştirdiğiniz taktirde yapmış oldunuz temizlik boşa gidecektir.Protezlerinizi çıkartıp temizledikten sonra ağız içindeki dişsiz alanları yumuşak bir diş fırçası veya gazlı bez ile temizleyiniz. Şayet ağızınızda bazı dişleriniz var ise onlarıda mutlaka diş fırçası ve diş macunu ile temizleyiniz.
- Bölümlü protezlerde protezin ağızdaki mevcut dişlere tutunmasını sağlayan kroşelerin temizliği ağızdaki dişlerin korunması açısından son derece önemlidir. Kroşelerin etrafındaki ve iç yüzeyindeki besin artıkları temizlenmediği taktirde dişlere zarar verecektir. Her yemekten sonra mutlaka temizlenmelidir.
- Protezlerinizi çıkardığınızda mutlaka su dolu bir kap içerisinde saklayınız.
- Diş hekimlerinizin kontrolü altında olmadan protezlerinizde siz veya bir başkası aşındırma, ilave tamir gibi işlemler kesinlikle yapmayınız/yaptırmayınız. Protezinizle ilgili herhangi bir probleminiz olduğunda derhal diş hekiminize başvurunuz.
- Her ayda bir kez düzenli olarak diş hekiminize kontrole gidiniz. Bu kontroller ilerde olabilecek problemlerin önlenmesine yarayacaktır.
- Unutmayınız ki protezlerinizin de bir ömrü vardır ve en az iki en fazla beş yılda bir yenilenmesi gerekmektedir. Aksi halde değişen dokulara protezinizin uyumu bozulacak ve kullanımı güçleşecektir.
|
| [Ana Sayfa ...][Yukarı ...] |
|
Tüm dişlerin kaybedilmesi sonucu yaşanan en büyük problem hareketli protezin dişsizlikten ötürü çiğneme ve konuşma sırasında stabilitelerinin yetersiz olmasıdır. Her iki durumda da implant uygulaması karşılaşılan sıkıntıları azaltmada büyük rol oynar.
Gerek tek diş eksikliğinde gerek birden fazla diş kayıplarında implant sistemleri estetiğin sağlamlıkla birlikte kazanımında vazgeçilmez unsurlar olmuştur. Özellikle son dişlerin kayıplarında ortaya çıkan ve köprü gibi küçük, kullanımı kolay protezlerin yapılamayıp daha büyük damakları içine alan ahreketli protezlerin kullanımına en iyi alternatif çözüm olmalrı en büyük estetik avantajlarıdır.
Bir çoğumuzun korkulu rüyası haline gelen damak protez kullanma zorumluluğudur. Takıp çıkartılabilen en büyük hacimli protezlerle konuşulurken ağızdan çıkabilir endişesini taşımak, gülümserken bağlantı metallerinin estetik olmayan görünümü ve yemek davetlerinde olumsuz tecrubelerden kaçınma zorumluluğu iletişim ve özgüven duygusunu kaybetmeye neden olacaktır. 21. yüzyılda büyük önem taşıyan implant sistemleri hareketli damak sorunlarından kurtulma şansını bizlere tanımaktadır.
|
| [Ana Sayfa ...][Yukarı ...] |
|
- Estetik, Protezle Düzeltilebilir mi ...
- Eğer gülerken dişlerin görünümü insanları sürekli mutsuz kılıyorsa, o kişinin bir dişhekimine başvurmasında yarar vardır. Kırılmış,renk değiştirmiş ya da şekil bozukluğuna sahip dişler insanların estetiğinde son derece olumsuz bir etki yaratırlar. Bu nedenle psikolojik olarak zarar gören insanlar yapılacak çeşitli protezler yardımıyla kurtulabilirler.
- Protezler Nasıl Yapılıyor ...
- Protez hastaları çok kısa bir sürede protezlerini takmak istiyorlar ancak iyi bir protez için zaman alan bazı prosedürlerin uygulanması gerekiyor. İlk muayenede protezin oturacağı dokular inceleniyor ve ilk ölçü alınıyor. Bu ölçüye göre yapılan özel kaşıkla protezin sınırı belirginleştirilip asıl ölçü alınıyor. Ölçü safhasını kapanışın belirlenmesi ve dişlerin rengi ve şekli belirlenerek protezin prova aşaması takip ediyor. Prova aşamasından sonra ise bitim yapılıyor. Bu işlemlerin düzgün ve atlanmadan yapılması ise protezin rahat ve ağız ile tam uyumlu olmasını sağlıyor.
- Protezlerin Temizliği Nasıl Olmalıdır ...
- Hareketli protezlerin temizlenmesi bir takım temizleme ajanları ile yapılmaktadır. Su içerisine konan efervesan tablet vasıtasıyla protezler temizlenmektedir. Eğer protez temizleme ajanı mevcut değilse diş fırçası ya da protez fırçası ile protez temizlenebilir. Bunun yanında bölümlü hareketli protezler ağızdan çıkarılıp, ağızdaki mevcut dişler temizlendikten sonra protez temizlenip yerine takılabilir. Ancak total protezlerde hastanın dişleri çıkarıp ağzını çalkalaması kafidir.
- Protezlerim Farklı Görünmemi Sağlar mı ...
- Protezler doğal dişlerinizin yerini olduğunca dolduracağı için görünüşünüzü belirgin şekilde değiştirir. Protezleriniz gülüşünüzü güzelleştireceği gibi yüzünüzün ve profilinizin daha dolu olmasını sağlar. Protezler yanak ve dudakları destekleyerek yüzün büzülmesi sonucu oluşan kırışıklıkları azaltacak ve daha iyi görünmenizi sağlayacaktır, ancak yaşın ilerlemesiyle artan fizyolojik kırışıklıkları ortadan kaldırmasını beklememek gerekir.
- Protezlerim Konuşmamı Değiştirir mi ...
- Konuşma da yemek yeme gibi pratik gerektirir. Konuşurken protezleriniz ses yapıyorsa daha yavaş konuşun. Kelimeleri telaffuz etmekte zorlanıyorsanız yüksek sesle konuşun ve zorlandığınız kelimeleri tekrarlayın. Eğer konuşma probleminiz devam ederse mutlaka diş hekiminize başvurun.
- Hareketli Protezlerimi Gün Boyunca Takmalımıyım ...
- Başlangıçta dokuların protezlere uyum sağlaması için gündüz ve gece protezlerinizi takmanız gerekebilir. Uyum sağladıktan sonra protezin altındaki dokuların dinlenmesi için protezlerinizi gece yatarken çıkarmanız önerilir. Ancak protezlerinizi düzenli olarak temizlediğiniz taktirde gece yatarken de kullanmanızda mahsur yoktur.
- Hareketli Protezlerim İçin Protez Yapıştırıcılarını Kullanmalımıyım ...
- Protez yapıştırıcıları iyi uyumlu protezlerinizin tutuculuğunu arttırmak için kullanılabilir. Dokularla uyumu bozulmuş, sürekli altındaki dokuları tahriş eden kötü protezlerle kullanımı doğru değildir. Bu, şikayetleri gidermeyeceği gibi şikayetlerin artmasına sebep olacaktır. Böyle protezlerin dokularla uyumunun yeniden sağlanması için astarlanmasına veya yenilenmesine gerek vardır.
- Hareketli Protezlerimin Bakımını Nasıl Yapmalıyım ...
- Protezlerin de doğal dişler gibi her gün fırçalanarak üzerindeki besin artıklarının ve plağın temizlenmesi gerekir. Fırçalama, protezin temizliği açısından olduğu kadar ağız dokularının sağlığı açısından da oldukça önemlidir. Fırçalama için protezlere özel hazırlanmış fırçaları veya yumuşak kılları olan diş fırçaları ile sabun kullanabilirsiniz. Temizlik için eczanelerde ve marketlerde bulabileceğiniz protez temizleyicilerini veya ultrasonik temizleyicileri de kullanabilirsiniz. Protezlerin cilasını bozabilecek sert diş fırçaları kullanmayın. Protezlerin temizliğinde fazla aşındırıcı içeren temizleyicileri ve çamaşır suyu gibi beyazlatıcıları kullanmayın. Protezler darbeye karşı dayanıksız oldukları için, düştüklerinde kolayca kırılabilirler. Bu nedenle protezlerin temizliğini bir havlu veya su dolu bir kabın üzerinde yapmak; düşüp kırılmasına karşı önlem olarak alınabilir. Protezlerin kullanılmadıkları zamanlarda kurumaması gerekir, bu nedenle protezler kullanılmadıkları zamanlarda temiz bir suyun içinde bekletilmelidir. Protezlerinizi kesinlikle kaynar suya koymayın; bu protezinizin şeklinin bozulmasına neden olabilir. Protezlerin dışında yumuşak fırçalarla dilin ve protezin altında kalan destek dokuların da fırçalanması ağız sağlınızın korunması açışından oldukça önemlidir.
- Protezlerimi Ne Zaman Yenilemeliyim ...
- Protezlerin destek dokularla ilişkisi dokuların zamanla büzülmesi sonucu bozulabilir. Bu ilişki astarlama işlemleri ile sağlanabilir. Bu sağlanmadığı taktirde protez gevşeyecek, dokuları tahriş etmeye başlayacak ve acıtacaktır. Bu durum devam ettiğinde ağız içinde ciddi problemlere neden olabilir. Protezlerin dokularla uyumu bozulduğunda, dişler aşındığında ve eskisi kadar besinleri öğütememeye başladığında protezin yenilenmesi gerekir. Protezlerin 2 – 4 yılda bir bunlar olmasa da, yapıldığı malzeme bakterilerin tutunmasına uygun ortam hazırlamaya başladığı durumlarda da yenilenmesi gerekebilir. Protezinizde sizi rahatsız eden bir durum olduğunda kendiniz düzeltmeye çalışmayın, hemen dişhekiminize başvurun.
|
|
|